Chống công chức lười biếng bằng cách nào?

Dự án cải cách nhằm chống các công chức lười biếng cũng như sự thiếu hiệu quả của bộ máy hành chính công tại Italia mới được thực thi bước đầu nhưng vấp phải vô số trở ngại.

TIN BÀI MỚI
Thực tập sinh nước ngoài đang bị bóc lột tại Nhật? Tù 10 năm vì ăn trộm chữ kí của phi hành gia Nhật muốn rũ bỏ "chính trị ODA"

Bộ trưởng Cải cách và quản lý hành chính công Italia Renato Brunetta (Ảnh: Word Press)

Renato Brunetta có một giấc mơ: Hiện đại hoá Italia thông qua một sự chuyển biến bước ngoặt bộ máy hành chính công của nước này dựa trên 3 chữ chủ chốt: minh bạch, hiệu quả và xứng đáng.

Vị Bộ trưởng Cải cách và quản lý hành chính công Italia tin rằng "đổi mới bắt đầu từ chính bên trong các cơ quan nhà nước".

Giấc mơ của Brunetta thực sự đầy tham vọng và có thể bất khả thi, nhưng chắc chắn đáng ngưỡng mộ. Các công chức Italia chiếm một phần lớn trong lực lượng lao động (hơn 3,5 triệu người, gần 6% tổng dân số, trên mức trung bình toàn châu Âu) và luôn luôn được coi là "không thể tiếp cận được".

Năm 2009, Brunetta thúc ép quốc hội thông qua một cải cách gây tranh cãi nhằm thẳng tay trừng trị các công chức "lười biếng", những kẻ sống nhờ vào tiền của người dân đóng thuế nhưng vẫn hay vắng mặt ở công sở và có số lần nghỉ phép vì ốm cao đáng ngờ.

Được gắn với biệt danh "Cải cách Brunetta", dự án trên dự kiến sẽ giới thiệu cho các phòng ban chức năng ở Italia một cái gì đó chưa từng được biết đến: chế độ nhân tài, các biện pháp khuyến khích năng suất, các hệ thống kiểm soát nội vụ và hơn cả là các thủ tục đánh giá của công dân. Mục tiêu cuối cùng của Brunetta là tạo ra một bộ máy hành chính công hiện đại, số hoá và đổi mới, nói ngắn gọn là một chính phủ điện tử vững chắc như nhiều quốc gia khác trên thế giới đang thực thi.

Tuy nhiên, chiến dịch của vị bộ trưởng có đầu óc đổi mới không được ưa chuộng. Cải cách đã chạm tới tất cả các lĩnh vực của quốc gia - từ y tế tới giáo dục, từ các nhà chức trách địa phương tới các bộ ngành - nới lỏng các thủ tục hành chính, loại bỏ các phòng ban vô dụng, hạn chế phí tổn và các đặc quyền đặc lợi (Hơn 630.000 xe hơi công đang sử dụng ở Italia ngốn 21 tỉ Euro mỗi năm từ ngân sách quốc gia).

Tuổi nghỉ hưu của các công chức sẽ được tăng lên. Các hợp đồng mới tạm thời bị ngừng, sẽ không không có việc tuyển dụng công chức trong 2 năm tới, đồng nghĩa với việc giảm 12.000 bác sĩ trong các bệnh viện. Thêm vào đó, việc cấp giấy chứng nhận y tế và mọi giao thiệp hợp pháp giữa công dân và các cơ quan công quyền phải được tiến hành trực tuyến để đẩy nhanh các thủ tục hành chính và giảm bớt giấy tờ.

Một cơ quan giám sát tất cả các cơ quan công quyền ở địa phương và trung ương cần phải được thành lập vào tháng 12 để giám sát và đánh giá các chuẩn công việc của công chức. Các công dân bình thường cũng sẽ được đề nghị đưa ra bản đánh giá.

Cải cách sẽ buộc mọi công chức phải đeo thẻ tên khi làm việc với dân để họ có thể được nhận diện và giám sát dễ dàng. Một hệ thống đánh giá với một màn hình gồm các biểu tượng mặt cười 3 màu sắc: đỏ (tiêu cực), xanh (tích cực), vàng (bình thường) đã bắt đầu hoạt động tại hàng trăm cơ quan nhà nước, nhằm khiến việc chấm điểm dễ dàng hơn đối với các công dân.

Một cảnh sát Italia đang mải mê với chiếc di động của mình trong lúc đi tuần trên đường phố Milan (Ảnh: Reuters)

Vấn đề đối với chiến dịch cải cách của ông Brunetta là thời gian và các điều kiện. Việc hiện đại hoá bộ máy nhà nước Italia cần phải được thực thi đầy đủ vào tháng 12. Điều đó đồng nghĩa, các cơ quan nhà nước nằm rải rác khắp đất nước cần phải áp dụng những biện pháp của ông trong vòng 5 tháng tới. Cho tới hiện giờ chỉ mới có một thành phố nhỏ ở miền bắc có tên gọi Muggio đã làm điều này.

Hiện có nhiều nhân tố khác phải xem xét: Không phải mọi văn phòng hoặc cơ quan nhà nước ở Italia đều được kết nối Internet băng thông rộng. Vào tháng 8, dự án cấp giấy chứng nhận y tế trực tuyến dự kiến sẽ được đưa vào hoạt động khắp toàn quốc. Nhưng theo một nghiên cứu mới đây, 35% bác sĩ gia đình không sử dụng Internet. Tình trạng đáng buồn như vậy đã dẫn tới việc rất nhiều bác sĩ gia đình cho đăng tải một lá thư mở gửi Bộ trưởng Brunetta trên nhật báo Corriere della Sera để bày tỏ những nghi ngờ của họ về một số khía cạnh đổi mới liên quan đến quá trình số hoá hệ thống y tế.

Trong khi đó, khoản ngân sách "thắt lưng buộc bụng" mà chính phủ trung hữu của Thủ tướng Silvio Berlusconi thông qua gần đây cắt giảm đáng kể chi tiêu công trong một nỗ lực nhằm cân bằng tài chính và hỗ trợ sự phục hồi chậm chạp của nền kinh tế đất nước. Bộ trưởng Kinh tế Giulio Tremonti đã khởi xướng cuộc chiến chống các công chức bằng cách đóng băng việc tăng lương trong 3 năm tới, trong khi các lãnh đạo hàng đầu quốc gia vốn đang kiếm được hơn 90.000 Euro mỗi năm sẽ chứng kiến thu nhập của họ sụt giảm nghiêm trọng.

Một số người coi việc cắt giảm ngân sách là một trở ngại đối với việc thúc đẩy năng suất bằng cách đe doạ lương thưởng cho hiệu quả làm việc tăng lên của các công chức chăm chỉ, mẫn cán.

Những người chỉ trích, kể cả các lãnh đạo hàng đầu của công đoàn lớn nhất Italia, đã đề nghị rằng việc áp dụng cải cách Brunetta nên thực hiện dần dần và tiếp sau một giai đoạn thử nghiệm. Trong khi đó, số khác lại cho rằng nó cần đi kèm việc cập nhật đầy đủ, kĩ lưỡng về tình trạng phúc lợi xã hội thiếu linh hoạt của Italia, vốn có liên quan đến các vấn đề lượng hưu và thị trường lao động.

• Thanh Bình (Theo Global Post)